In een brief aan de redaktie reageert dr. Carla Rus, psychiater, (zie hieronder) kritisch op

de weinig onderbouwde mening van "vermoeidheidsdeskundige" van der Meer (onderaan).

Blijkbaar neemt de NRC alles wat prof. van der Meer zegt als zoete koek aan...

Geachte redactie,

Bij deze wil ik reageren op uw artikel van 10 oktober over het XMRV-virus als mogelijke veroorzaker van het chronische vermoeidheidssyndroom.

De reactie van professor Jos van der Meer, die u in dit artikel aan het woord laat, is op zijn minst cynisch te noemen. Samen met een aantal Nijmeegse gedragsdeskundigen heeft hij zijn hart verpand aan de werkzaamheid van cognitieve gedragstherapie bij dit ziektebeeld. In werkelijk-heid komen de zwaardere gevallen van ME/CVS niet eens in aanmerking voor deze therapievorm.

De diagnose ME/CVS is altijd omstreden geweest omdat bij lichamelijk en laboratoriumonder-zoek geen afwijkingen te vinden waren (hoewel er wel sterke aanwijzingen zijn voor een aantal neurobiologische en immunologische stoornissen). Het onderzoek dat het toonaangevende tijdschrift de Science publiceert is geen simpel epidemiologisch onderzoek naar besmetting met het XMRV-virus, zoals Van der Meer beweert, maar een doorbraak. Bij gezonde mensen komt het virus in 4 procent en bij mensen met ME/CVS 67 procent van de gevallen voor. Dit verschil is niet een klein beetje significant, maar opmerkelijk significant.

Artsen die tot nu toe dachten dat dit ziektebeeld tussen de oren zat, moeten zich nu zelf achter de oren krabben. Waar Van der Meer wel gelijk in heeft, is dat eerst het ziektemechanisme moet worden ontdekt om aan te tonen dat het XMRV-virus daadwerkelijk de veroorzaker is. Want het zou zomaar kunnen dat de immunologische stoornissen bij dit ziektebeeld de betreffende patiënten extra gevoelig maken voor dit virus. Dan is dit virus niet de oorzaak, maar het gevolg van het ziektebeeld.

Carla Rus, psychiater

WETENSCHAP NRC HANDELSBLAD

ZATERDAG 10 OKTOBER & ZONDAG 11 OKTOBER 2009

Net ontdekt XMRV-virus veroorzaakt misschien chronische vermoeidheid

http://www.nrc.nl/wetenschap/article2383218.ece/Chronische_moeheid_misschien_door_XMRV-virus

Tweéderde van de patiënten met het chronisch vermoeidheidssyndroom zijn besmet met het XMRV virus (Science, 8 oktober). Dat is een virus dat drie jaar geleden voor het eerst bij mensen is ge­vonden.

Het is opvallend dat een vooraanstaand tijdschrift als Science dit onderzoek publiceert. Het is niet meer dan een simpel epidemiologisch onderzoek naar besmetting met XMRV bij gezonde mensen (4% besmet) en chronisch vermoeide mensen (67% besmet). Een commentator in Science noemt XMRV echter "een nieuw virus voor oude ziekten". Een nieuw virus opent de mogelijkheid dat tot nu toe onverklaarbare ziekten een oorzaak krijgen. Vorige maand vonden andere onderzoekers dat XMRV mogelijk prostaatkanker veroorzaakt.

Met XMRV duikt opnieuw een kandidaat op als veroorzaker van het chronisch vermoeidheids-syndroom. Er zijn in de loop van de jaren al talloze kandidaten genoemd, van Mycoplasma fermen­tans tot het Epstein-Barr virus dat de ziekte van Pfeiffer veroorzaakt.

Elektronenmicroscopische opname van virusdeeltjes van het XMRV die uit een cel ontsnappen.

FOTO SCIENCE

"Er wordt zoveel geroepen en als het waar is, is het fantastisch. Maar zoek nou eerst eens goed uit hoe het zit, voor het gepubliceerd wordt", zegt prof.dr. Jos van der Meer, internist aan het UMCN St Radboud in Nijmegen en bekend onderzoeker naar chronische vermoeidheid. "Tot nu toe hebben we steevast kunnen aantonen dat de geopperde ziekteverwekkers geen chroni­sche vermoeidheid veroorzaken."

Naar schatting één procent van de wereldbevolking lijdt aan het chronisch vermoeidheidssyn-droom. De ziekte kenmerkt zich door een slopende vermoeidheid die vele jaren kan aanhouden. Doordat er in lichamelijk en laboratoriumonderzoek geen afwijkingen zijn te vinden, is de diag-nose altijd omstreden geweest. Deze wordt vooral gesteld door andere dingen uit te sluiten. De ziekte is lastig te behandelen zolang de oorzaak onduidelijk blijft. Van der Meer stond aan de wieg van de ontwikkeling van gedragstherapie en dat is de therapie met de beste resultaten.

Chronische vermoeidheid en prostaatkanker zijn de enige ziektes waarbij het XMRV-virus tot nu toe is gevonden. Bij de verschillende onderzoeken is het virus ook bij gezonde mensen aange­troffen. Het Amerikaanse onderzoek toont alleen een statistisch significante relatie tussen het virus en chronische vermoeidheid. Om aan te kunnen tonen dat XMRV de ziekte daadwerkelijk veroorzaakt, moet er een ziektemechanisme worden ontdekt.

Djoke Hendriks

Bron: ME-platform.